نامها، قیمتها و شرایطِ ابزارها مدام عوض میشوند. لینکها در تاریخ زیر باز و بررسی شدهاند، ولی قیمت را همیشه از خودِ سایت چک کن — اینجا فقط میگوییم هر چیزی چیست و کِی به کارت میآید. تنها قیمتهایی که در این جزوه با عدد آمدهاند، در فصل ۷.۶ هستند و همانجا هم مهرِ تاریخ دارند.
بررسی لینکها: ۱۴۰۵/۰۵/۰۵
گفتوگو و ایجنت
- Claude — claude.ai · گفتوگو در مرورگر؛ جایی که M0 تا M2 با آن میگذرد. پلن رایگان دارد؛ پلنهای پولی در فصل ۷.۶.۱.
- Claude Code — راهنمای نصب رسمی · ایجنت در ترمینال؛ ابزارِ اصلیِ این دوره از M3 به بعد. جزوِ همان پلنهاست، جدا خریده نمیشود.
- MCP — modelcontextprotocol.io · استانداردِ وصلکردن ایجنت به سرویسهای دیگر (فصل ۳.۶). خودش ابزار نیست؛ زبانِ مشترک است.
ادیتور کد
- VS Code — code.visualstudio.com · رایگان. برای این دوره ادیتور «لازم» نیست — ولی وقتی میخواهی فایلها را راحت ببینی و کنارِ هم ویرایش کنی، این استانداردِ عملی است و Claude Code هم داخلش کار میکند.
اتصال بدون کد
برای کارهای مسیرِ ثابت — «از A بگیر، به B بده» — که فصل ۲.۲.۴ و فصل ۸.۶.۵ گفتند ایجنت برایشان ابزارِ درست نیست:
- n8n — n8n.io · نسخهای دارد که روی دستگاه یا سرورِ خودت اجرا میکنی — یعنی داده پیشِ خودت میماند (فصل ۵.۳). به همین دلیل در این دوره اسمش بیشتر آمده.
- Zapier — zapier.com · قدیمیترین و پراتصالترین؛ کاملاً ابری.
- Make — make.com · مثل Zapier ولی بصریتر؛ جریانها را نقشهای میکشی.
نگهداری و اجرا
- git / گیت — git-scm.com · رایگان و متنباز. دکمهی بازگشتِ فصل ۵.۲؛ اگر فقط یک ابزار از این فهرست نصب میکنی، همین باشد.
- Docker / داکر — docker.com · اجرای کانتینر (فصل ۷.۳). تو مصرفکنندهاش هستی نه سازندهاش — نصبش کن و بگذار مستنداتِ نصبِ ابزارها ازش استفاده کنند.
ابزار ایجنتی رایگان
مسیر دیگری هم هست، برای وقتی بودجه یا مانعِ پرداخت (فصل ۰.۷) جدی است:
- Hermes Agent — hermes-agent.org · متنباز و واقعاً رایگان (لایسنسِ MIT، ساختهی Nous Research) — خودِ سایتِ رسمی صریح میگوید «همیشه رایگان». مدلآزاد است: میشود یک مدلِ محلی (self-hosted، مثلاً با vLLM) به آن وصل کرد و هزینهی مدل هم صفر شود. اگر بخواهی همیشه روشن باشد، روی یک VPS ساده هم نصب میشود (فصل ۷.۲) — رقمِ دقیقِ هزینهی سرور به انتخابِ خودت بستگی دارد، سایتِ رسمی عددی برایش نگفته. نصب و راهاندازیِ مدل محلی از حدّ این دوره جلوتر است — نقطهی شروعِ خوبی برای کسی که Terminal (فصل ۰.۸) را یاد گرفته و کنجکاو است.
- ZCode — zcode.z.ai · اپلیکیشنِ دسکتاپِ رسمیِ Z.ai روی مدلِ GLM-5.2 (شرکتِ چینیِ Zhipu AI). نه یک ابزار همیشهرایگان — طبق چند گزارشِ خبری، نسخهی امتحانی با سقفِ توکنِ روزانه دارد و بعدش پولی میشود؛ رقمِ دقیقِ پلنهای پولی را از خودِ سایتِ رسمی چک کن، چون صفحهی قیمتگذاری در این بررسی مستقیماً باز نشد و اینجا فقط از منابعِ خبری نقل شده. (دامنهی مشابهِ zcode.ink محصولِ دیگری از یک تیمِ کوچکتر است — با این یکی اشتباهش نگیر.) یک نکتهی دیگر پیش از دادنِ فایل واقعیِ کاری به آن: زیرساختش چینی است (api.z.ai) و طبق قانونِ آن کشور موظف به همکاری با درخواستهای اطلاعاتیِ دولتیاند — فصل ۵.۳ را یکبار مرور کن.
هر دو، مدلآزادند یا مدلِ سبکتری پیشفرضشان است — و همینجاست که فصل ۲.۲.۷ و فصل ۷.۷.۵ پررنگتر میشوند: کدام مدل پشتِ یک ابزارِ رایگان ایستاده، مستقیماً روی کیفیتِ کاری که تحویل میگیری اثر دارد.
بررسیِ این دو ابزار — با بازکردنِ خودِ سایتهای رسمی، نه فقط خلاصهی جستوجو — در ۱۴۰۵/۰۵/۰۷. رقمهای پولیِ ZCode از منابعِ خبری نقل شده، نه از صفحهی رسمیِ قیمتگذاری.
بهخاطر بسپار ابزارِ تازه را وقتی اضافه کن که یک دردِ مشخص داشته باشی، نه چون اسمش را شنیدی. معیارش همان نقشهی مدل ذهنی است: این ابزار کدام جعبه را راحتتر میکند؟ اگر جواب ندارد، لازمش نداری — هنوز.